برنامه‌ریزی و مدیریت حمل مواد خطرناک و ریسک‌های مرتبط با آن

برنامه‌ریزی و مدیریت حمل مواد خطرناک و ریسک‌های مرتبط با آن

امروزه کاهش خسارات مالی و جانی، افزایش قابلیت اطمینان و ایمنی سیستم‌­های حمل و نقل، مورد توجه بسیاری از صاحبان صنایع از جمله جاده و راه آهن قرار گرفته است. در این بین از جمله دغدغه‌­های مهم در حمل و نقل ریلی و جاده‌­ای، حمل ایمن مواد خطرناک می‌باشد، چرا که کم‌ترین بی‌توجهی به آن عواقب بسیار خطرناک زیست محیطی و انسانی را به دنبال خواهد داشت.

براساس آمار منتشره سازمان ملل، در حدود نیمی از کلیه بارهایی که حمل می‌­شوند، منطبق به گروه مواد خطرناک هستند. حمل و نقل محصولات نفتی توسط کامیون جاده‌ای فرصت‌های زیادی را برای مواد خطرناک ایجاد می‌کند که به طور تصادفی در محیط‌ زیست آزاد می‌شوند. از این رو، به منظور درک و جلوگیری از خطرات جدی ناشی از ویژگی‌های خطرناک محصولات نفتی که از طریق جاده حمل می‌شوند، روش‌های بررسی تصادفات در میان متصدیان و قانون‌­گذاران به منظور درک و پیش‌گیری از خطرات جدی مورد نیاز می‌باشند. ارزیابی ریسک حمل و نقل مواد خطرناک (مانند فراورده‌های نفتی) در طول ۲۰ سال گذشته به ویژه در زمینه حمل و نقل ایمن با استفاده از خطوط لوله و جاده مورد توجه بوده‌است.

تصادفات جاده­‌ای امروزه به عنوان یکی از مهم‌­ترین چالش­‌ها و معضلات کارشناسان حمل و نقل تبدیل شده است. تصادفاتی که در زمان حمل مواد خطرناک روی می‌­دهد، همواره از پتانسیل زیادی برای تبدیل شدن به یک فاجعه بشری برخوردار است. عواقب شدید حوادث محمولات خطرناک شامل مرگ‌ومیر، آسیب­‌های جسمی، تخلیه ساکنان یک منطقه، خسارات مالی به اموال و دارایی­‌ها، فرسایش محیطی و اختلالات ترافیکی است.

به عنوان نمونه حریق در پمپ بنزین واقع در خیابان کمیل تهران در زمستان ۱۳۸۱ بود که جایگاه سوخت‌رسانی و تانکر حامل مواد سوختی به طور کامل طعمه شعله‌های آتش شد. در این حادثه با تلاش و حضور به موقع آتش‌نشانان خسارات جانی به بار نیامد و به غیر از تانکر سوخت که به طور کامل دچار حریق شده بود سایر وسایل نقلیه موجود در محل به سرعت از محل حادثه تخلیه شده و نیز جایگاه پمپ بنزین از سرایت حریق مصون ماند. کارشناسان حوزه حفاظت و پیشگیری از حریق به منظور پیشگیری از وقوع حوادث لازم می‌­داند که رعایت دقیق موازین و توصیه‌­های ایمنی زیر را شرح دهد:

  1. تجهیز نمودن خودروها به سیستم ترمز الکترونیکی (A.B.S) و برنامه ضد واژگون شدن باشد (R.S.P) تا از واژگونی این نوع وسایط نقلیه جلوگیری نماید.
  2. استاندارد نمودن تانکرهای سوخت از حیث ضمانت وسایل دینامیکی.
  3. ضخامت ورق مخزن‌های تانکرها بایستی حداقل ۴ میلی‌متر باشد که ضخامت تانکرها در هنگام ساخت باید رعایت شود.
  4. نصب علائم و برچسب‌های مواد خطرناک بر روی بدنه مخازن تانکرها و نیز داشتن دستگاه‌های خاموش کننده از نوع پودر و گاز.
  5. بازبینی مرتب لاستیک‌های خودروی سوخت‌رسان و تعویض به موقع آن.
  6. بکارگیری رانندگان زبده، با تجربه و سالم از نظر پزشکی برای هدایت خودروهای سوخت رسان.
  7. ارائه آموزش‌های لازم به رانندگان تانکرهای حامل مواد سوختی و کنترل مسائل ایمنی این وسایط نقلیه توسط مسئول ایمنی شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی.
  8. خودروهای مخصوص حمل سوخت باید در هنگام تخلیه سوخت در مخازن پمپ بنزین‌ها به نحوی خودرو را در جایگاه مخصوص تخلیه پارک نمایند که سر خودرو به طرف معبر خروجی جایگاه قرار داشته باشد تا در مواقع ضرورت به سهولت بتوان از محل خارج شد.

راننده خودروهای حامل سوخت باید قبل از شروع به تخلیه از استقرار کامل و مطمئن خودرو اطمینان داشته و راننده تا پایان عملیات تخلیه، در محل استقرار حضور داشته باشد.

این مطلب را به اشتراک بگذارید

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.